The relationship between intelligence and executive function: Understanding theory in clinical practice

Samenvatting

In het (psychometrische) proefschrift van Loes van Aken wordt de relatie onderzocht tussen executief functioneren en intelligentie. Hierbij heeft Loes van Aken vooral belangstelling voor het CHC-model van de intelligentie, waarin gekristalliseerde intelligentie wordt onderscheiden van vloeiende intelligentie. Het is vooral deze laatste vorm waarvan de onderzoeker denkt dat die het sterkst samenhangt met de executieve functies. Ze gebruikt in haar onderzoek verschillende intelligentietests in relatie tot executieve maten. Zo begint ze met de WAIS-III en vindt dat de executieve taken (BADS, WCST en Stroop) op dezelfde factor laden als subtests van de Perceptuele Organisatie-index (Matrix redeneren, Onvolledige tekeningen, Plaatjes ordenen en Blokpatronen). Dit wordt opgevat als een bewijs voor de relatie tussen executieve functies en vloeiende intelligentie. Over de bijdrage van de WAIS-IV is de promovenda wat teleurgesteld omdat die nauwelijks meer vloeiende intelligentie meet dan de WAIS-III, terwijl dat wel de oorspronkelijke bedoeling was van de ontwikkelaars van de WAIS-IV. Over de bijdrage van de KAIT, die hoge correlaties liet zien met (brede) executieve maten uit de CANTAB, was de onderzoeker ronduit enthousiast. De KAIT meet, explicieter dan de WAIS-III/IV, gekristalliseerde en vloeiende intelligentie, en vandaar dat er ook hogere correlaties gevonden worden tussen executieve maten van de CANTAB en vloeiende intelligentieonderdelen van de KAIT.