Cognitive profiles in Alzheimer’s disease: Recognizing its many faces.

Samenvatting

Het onderzoek van Vonk Noordegraaf (schrijf ik maar even voor het gemak) komt voort uit haar werk voor de database van het VU Alzheimercentrum. De centrale vraag was of het APOE-gen-type, biomarkers in de liquor en snelheid van achteruitgang de waaier aan neuropsychologische profielen bij alzheimerpatienten kunnen verklaren. De APOE-factor was van belang voor de ernst van geheugen- en benoemproblemen, maar de aanvangsleeftijd leek daarbij ook een rol te spelen. Patienten met hoge waardes voor β, tau en p-tau vertonen cognitief gezien ernstiger stoornissen, onafhankelijk van de ernst van de ziekte. Met MRI-scans werd aangetoond dat globale atrofie samenhangt met de ernst van de aandoening en dat dat bij jonge alzheimerpatienten nog duidelijker is. Wittestofafwijkingen zijn van belang voor de ernst van de cognitieve problemen en de bijdrage is voor jonge en oude patienten vergelijkbaar. Uit een longitudinale studie bleek dat cognitieve achteruitgang sneller verloopt bij jonge dan oude patienten en dat effect is het sterkst bij patienten die geen drager zijn van APOE ε4. Een combinatie van een hoge concentratie tau met geen proportioneel verhoogde p-tau hangt samen met een snellere cognitieve achteruitgang. In de longitudinale studie werd geen verband gevonden tussen zogenaamde microbloedingen en snelheid van achteruitgang. En dat alles kon alleen maar onderzocht worden omdat er gegevens van grote aantallen patienten beschikbaar waren en de studie bewijst dus ook het nut van het werken met goede databases.