In memoriam Oliver Sacks

Samenvatting

Met de dood van Oliver Sacks hebben neurologie en neuropsychologie niet alleen hun bekendste popularisator verloren, maar ook een belangrijke inspiratiebron. Zijn beschrijvingen van neurologische stoornissen hebben een nieuw licht geworpen op de creatieve en positieve kanten van neuropathologie. Daarmee oogstte hij lof, maar aan het begin van zijn carrière ook veel onbegrip. Sacks' werk is altijd populair geweest bij een groot lekenpubliek, maar zijn directe collega's waren aanvankelijk niet onverdeeld enthousiast. Hij zou neurologische stoornissen romantiseren en te weinig oog hebben voor het lompe leed dat ze veroorzaken. Daarmee zou hij de patiënten tekortdoen. De Nederlandse neuroloog De Haan heeft hem om die reden wel eens als een 'charlatan' gekarakteriseerd. Maar als er één kwalificatie niet van toepassing is op Oliver Sacks, dan is het wel deze. Dat weet ik uit eigen ervaring. Tussen 1995 en 1999 hebben we samen enkele boeken gemaakt en daaruit groeide een vriendschap. Ik heb hem leren kennen als een verlegen, voortdurend haperende en over zichzelf struikelende chaoot. Maar deze onhandige, wonderlijke man was ook een van de aardigste, ongekunsteldste en betrouwbaarste mensen die ik ooit heb ontmoet. Zijn nieuwsgierigheid en enthousiasme waren ongelooflijk inspirerend. Hij was ook heel erg zorgvuldig. Levenslang noteerde hij alle observaties in notitieboekjes, waaruit hij later putte voor zijn boeken.